ارزیابی وضعیت فسفر در یک خاک شور تیمار شده با لجن فاضلاب و سوپرفسفات تریپل با استفاده از روش جزء بندی شیمیایی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانش آموخته کارشناسی ارشد، گروه علوم و مهندسی خاک، دانشگاه شهید باهنر کرمان

2 استادیار، گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان

چکیده

تعیین شکل­های شیمیایی فسفر در خاک اطلاعات مفیدی را در ارتباط با تغذیه فسفر فراهم می­آورد. این مطالعه به صورت دو عاملی در سه تکرار و در قالب طرح کاملاً تصادفی با هدف بررسی تأثیر کاربرد تلفیقی منابع آلی و معدنی فسفر بر شکل­های شیمیایی فسفر در یک خاک شور و ارتباط آن­ها با جذب فسفر توسط گندم انجام شد. مقدار 100 میلی­گرم بر کیلو­گرم فسفر از منبع آلی (لجن فاضلاب شهری) و مبنع معدنی (سوپرفسفات­تریپل) و مخلوط آن­ها به یک خاک با کمبود فسفر و شوری 6 دسی­زیمنس بر متر افزوده و رقم گندم ماهوتی در آن­ها کشت شد. نتایج نشان داد که در ماه­های اول و دوم تفاوتی بین تیمارهای کودی با تیمار شاهد از لحاظ خصوصیات رشدی گندم وجود نداشت در حالی­که در ماه سوم کاربرد لجن فاضلاب به صورت مستقل و تلفیقی با کود فسفری سبب افزایش ارتفاع، وزن­تر و وزن خشک شاخسار در مقایسه با تیمار شاهد شد. در تمامی تیمارها، فسفر قابل استخراج با آب کمترین و فسفر قابل استخراج با اسید بیشترین مقدار را در بین شکل­های فسفر معدنی به خود اختصاص داد. کاربرد تلفیقی لجن فاضلاب با کود فسفری بیشترین تأثیر را بر NaHCO3-P داشت به طوری­که سبب افزایش 39/1 برابری در H2O-P، 93/1 برابری در NaHCO3-P، 67/0 برابری در NaOH-P و 00/1 برابری در HCl-P در مقایسه با تیمار شاهد گردید. نتایج این تحقیق نشان داد که کاربرد تلفیقی لجن فاضلاب و کود فسفری تأثیر بهتری در افزایش فراهمی فسفر و رشد گندم در شرایط شور دارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Assessment of Phosphorus status in a saline soil after sewage sludge and chemical P fertilizer application using a chemical fractionation procedure

نویسندگان [English]

  • M. Moeini 1
  • M. Hejazi Mehrizi 2
  • A. Jafari 2