تهیه نقشه‎های رقومی حاصلخیزی خاک برای مراکز خدمات کشاورزی استان گلستان با استفاده از روش کریجینگ

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار موسسه تحقیقات پنبه کشور، گلستان، ایران

2 2- عضو هیات علمی موسسه تحقیقات پنبه کشور، گلستان، ایران

چکیده

نقشه‌های حاصلخیزی خاک مبنای توصیه‌های کودی، پایش تغییرات تغذیه‌ای خاک و یکی از ابزارهای مهم برای پیش‌بینی کمبود یا سمیت عناصر غذایی در خاک می‌باشند. این مطالعه با هدف تهیه نقشه رقومی عناصر غذایی پرنیاز وکم نیاز و همچنین برخی از خصوصیات فیزیکوشیمیائی مهم خاک برای مراکز خدمات سازمان جهاد کشاورزی جهت بهینه‌سازی مصرف  کودهای شیمیائی در برنامه عملیاتی الگوی کاشت انجام گردید. منطقه مطالعاتی شامل اراضی زیر کشت گندم آبی و دیم بوده و پس از حذف باریکه‌های مرزی شمالی و اراضی شیبدار جنوبی، مساحتی در حدود 500 هزار هکتار را شامل می‌گردد. نقشه‌های جغرافیایی 50000 : 1 به شبکه‌های یک کیلومتر مربعی با فواصل 1000 متر تقسیم شده و به کمک GPS از محل تقاطع خطوط شبکه نمونه مرکب تهیه شد و علاوه بر مقادیر قابل جذب تمامی عناصر غذایی اعم از پرنیاز و کم‌نیاز، برخی از خصوصیات فیزیکوشیمیائی مهم نیز اندازه‌گیری شدند. پس از دریافت نتایج کامل تمام نمونه‌ها، برای هر سری از داده‌ها، یک لایه الکترونیکی (رقومی) ساخته شده و بعد از میان‌یابی نقطه‌ای، پهنه‌بندی انجام شد. ناهمگنی داده‌ها در جهات مختلف بررسی و همبستگی مکانی داده‌ها نیز ارزیابی شدند. با آنالیز واریوگرام، تغییرات مکانی داده‌ها تعیین گردیده و با توجه به مجموع نتایج، واریوگرام هر متغیر برای انتخاب مدل مناسب مورد استفاده قرار گرفته و از طریق میان‌یابی نقطه‌ای با تکنیک آماری کریجینگ، نقشه متغیر مورد مطالعه تهیه و ارائه گردید.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Digital mapping of soil fertility for agricultural service centers of Golestan province using Kriging method

نویسندگان [English]

  • G. Roshani 1
  • A. Gharanjiki 2
1 Assistant Professor, Cotton Research Institute, Golestan, Iran
2 Scientific staff member. Cotton Research Institute of Iran
چکیده [English]

The fertility maps are useful tools to know about the land resources. These maps are essential to do a correct fertilizer recommendation, monitoring the changes of soil fertility level and also to do prediction of toxicity or deficiency of necessary plants nutritional elements in the soil. The present research was carried out to digital mapping of macro and micro elements as well as some important physical and chemical properties of the soil for agricultural service centers of Golestan province to optimize the use of chemical fertilizers in operating plan pattern. The studied areas were under irrigated and rain-fed wheat cultivation and the total surface area was about 520000 hectares. Using based maps with the scale of 1: 50,000, the area was divided into 5200 grids each having one kilometer square area. Using Global Positioning System (GPS) instrument a composite soil sample was taken from the center of any grid and analyzed for major macro- and micronutrients as well as physical and chemical properties of the soil namely;  pH, EC,TNV, sand, silt and clay contents. At the time of sampling, some additional information like latitude, longitude, elevation, owner's name, date of sampling, kind of water resources, possibility of water logging, crop history (present and previous) was collected and recorded. After getting the laboratory results, for the above stated data sets, an electronic layer was created for any particular parameter and after doing interpolation, the layers were polygonized. Anisotropy of the data sets in different directions was evaluated by the help of variogram surface operation. Then spatial correlation of each data set was calculated. After variogram analysis, spatial variation of the data sets was studied and a suitable model was selected. Finally, through point interpolation using kriging technique, the digital map of each parameter was established.  

کلیدواژه‌ها [English]

  • Digital maps
  • physical and chemical properties of soil
  • Golestan province